W Niemczech funkcjonują dwa równoległe systemy ubezpieczenia zdrowotnego:
- GKV – publiczne ubezpieczenie zdrowotne,
- PKV – prywatne ubezpieczenie zdrowotne.
To, gdzie trafisz, zależy przede wszystkim od formy zatrudnienia, wysokości dochodów i Twojej historii ubezpieczeniowej.
Publiczne ubezpieczenie zdrowotne (GKV)
Publiczne kasy chorych to domyślny wybór dla większości osób mieszkających i pracujących w Niemczech. Do GKV obowiązkowo należą:
- osoby zatrudnione, których dochód nie przekracza 77 400 € rocznie (2026),
- bezrobotni z zasiłkiem ALG I lub Bürgergeld (w określonych przypadkach),
- uczniowie, studenci, praktykanci,
- emeryci i niektóre inne grupy zawodowe (artyści, osoby z niepełnosprawnościami).
Po przyjęciu do GKV nie można zostać z niej wyrzuconym – nawet w przypadku problemów finansowych nadal masz prawo do leczenia. Przechodząc na własną działalność, możesz zostać w GKV jako osoba dobrowolnie ubezpieczona.
UWAGA: Polacy bez stałego zatrudnienia chcący przystąpić do GKV czasami napotykają na barierę: brak ciągłości wcześniejszego ubezpieczenia w ZUS. Jeśli nie możesz udokumentować ciągłego ubezpieczenia w Polsce, GKV może odmówić Ci przyjęcia – a alternatywą jest tylko kosztowne PKV.
Prywatne ubezpieczenie zdrowotne (PKV)
Prywatne kasy są dostępne tylko dla wybranych:
- osób o wysokich dochodach (powyżej 77 400 € rocznie),
- przedsiębiorców, freelancerów, urzędników, studentów powyżej pewnego wieku.
PKV może dawać większy wybór i szybszy dostęp do niektórych świadczeń, ale niesie ze sobą wyższe koszty – zwłaszcza w dłuższej perspektywie. Wysokość składki zależy m.in. od wieku, stanu zdrowia i zakresu świadczeń.
Wybór kasy chorych i rodzaju ubezpieczenia to jedna z najważniejszych decyzji po przyjeździe do Niemiec.